Od samego początku 2011 roku karierę zrobiła 2-milionowa domena tu-tam.pl. Na zakończenie roku z kolei faktem wartym odnotowania było zamieszanie wokół otwartej domeny .xxx. Śmierć znanych osób jak Amy Winehouse czy Steve Jobs również odbiła się pokaźnym echem w świecie Internetu. Rejestratorzy domen odnotowali nawet 600 nazw nawiązujących do śmierci szefa Apple w przeciągu jedynie 36 godzin po ogłoszeniu tej wiadomości (m.in. SteveJobsRIP.com, SteveJobsDies.com). Po upadku dyktatury libijskiej również w Internecie zahuczało, jednakże problematyczny zapis nazwiska Kaddafiego (aż 112 różnych sposobów) poważnie utrudnił tworzenie domen. Mimo to hakerzy wzięli na cel końcówkę .ly i podpięli pod nią hasła rewolucyjne. Radosnym wydarzeniem ubiegłego roku był pamiętny ślub księcia Williama i Kate Middleton. Przeróżne pamiątki z tych wyjątkowych zaślubin cieszyły się ogromnym powodzeniem na całym świecie. Domena PrincessKate.com będąca własnością przypadkowego człowieka, przedsiębiorcy Jona Griffey’a, który 5 lat wcześniej wykupił ją na potrzeby książek dla dzieci, dziś jest warta mnóstwo pieniędzy na rynku wtórnym.

Ubiegły rok był również wyjątkowy pod względem sprzedaży adresów internetowych. Po raz pierwszy w historii domena z końcówką co.pl została sprzedana za rekordową sumę 1,008 mln złotych! Adres play.pl został również sprzedany spółce P4, jednakże kwota nie została ujawniona do wiadomości publicznej. Można jedynie przypuszczać, że nie była ona bagatelna.

Posiadanie takiej osobistej domeny związane jest niekiedy z zażartą walką o nią. Dobrym przykładem jest znana wszystkim piosenkarka Madonna, która z pomocą swoich prawników uniemożliwiła wykorzystanie domeny madonna.com przez prywatną osobę, która przekazała ten adres szpitalowi, a ostatecznie domena została zwrócona znanej gwieździe estrady.

W Polsce znane osoby takie jak aktorzy, dziennikarze, sportowcy i piosenkarze rzadko korzystają z osobistej domeny. Marka 2BE.PL przeprowadziła badanie pod tym kątem. Sprawdzono dostępność adresów o różnych wariantach połączenia imienia i nazwiska gwiazd pokroju Szymona Majewskiego, Kuby Wojewódzkiego czy Justyny Steczkowskiej, zakończonych .pl, .com.pl i .com. Tylko połowa znanych osobistości z rankingu Forbesa posiada swoją stronę internetową. Najczęściej można znaleźć domenę zawierającą imię i nazwisko z końcówką .pl. Grupą, która wypadła najlepiej w badaniu, byli sławni sportowcy.

Domeny, które nie są związane ze sławną osobą, której imię lub nazwisko znajdują się w adresie, najczęściej są własnością rejestratora domeny lub służą do wabienia klientów firmy nie związanej z celebrytem, za to nie pojawiają się na nich żadne kompromitujące treści. Adresy tego typu oczywiście są dostępne w sprzedaży dla fanów danego celebryty, w tej dziedzinie najbardziej rozchwytywaną osobą jest Kuba Wojewódzki.

Wyłączanie lub zawieszanie nazw domen ma być częścią walki ze złośliwą działalnością. Przejawiać się to ma uaktywnieniem usługi skanowania malware i nowym regulaminem określającym postępowanie w przypadku nadużyć. Ułatwi to poruszanie się na rynku właścicieli zarówno nowych jak i starych domen. Nowy regulamin VeriSignu ma na uwadze zapobieganie hostowaniu malware czy atakom phishingowym – ogólnie super. Walka ze szkodliwym oprogramowaniem obejmie w ten sposób zawartość witryn .COM, .NET i .NAME. Wyniki skanowania zostaną przedstawione registrarom i właścicielom domen. Niestety, również może to w przyszłości doprowadzić do nadużyć ze strony samej firmy, w postaci nieuzasadnionego blokowania i wyłączania domen, również w trakcie rozstrzygania sporu. Czyli czegoś, co internet bardzo nie lubi – zarysów cenzury.

Zdania na temat tego, czy takie postępowanie jest dobre, czy nie, są podzielone. Oczywiście władze Stanów Zjednoczonych popierają inicjatywę, podobno rozpoczęto już prace nad regulaminem z udziałem wielu ekspertów. Z kolei Electronic Frontier Foundation wypowiada się sceptycznie na temat tego pomysłu, krytykując go za możliwość wyłączania serwisów, zanim zapadnie jakikolwiek wyrok sądowy. Jak widać, nowy regulamin, jak większość zmian w tej branży, wywołuje wiele emocji.

Myślę jednak że zamiary są dobre i odpowiednie wdrożenie procesu może przynieść jedynie pozytywny wydźwięk.

Niemal jednogłośnie zatwierdzona zmiana ma na celu udostępnianie domen najwyższego poziomu, specjalnie dla firm czy instytucji zainteresowanych takimi dedykowanymi domenami. Pomysłami na końcówki są np. .sport, .newyorkcity i .football. Jak poinformował prezes i CEO ICANN, tworzenie domen będzie możliwe w każdym języku i piśmie, dzięki czemu ludzka wyobraźnia ma być lepiej wykorzystywana. Dokument zatwierdzony przez Radę Dyrektorów ICANN przeszedł 7 rewizji i wywołał mnóstwo komentarzy. Reguluje on zasady tożsamości cyfrowej firm i organizacji, a także porusza kwestię bezpieczeństwa.

Oczywiste są 2 rzeczy:

• obecne końcówki są strasznie nasycone, nowych firm i stron przybywa i trzeba bardzo się napocić aby uzyskać atrakcyjną nazwę, domenę.
• tego typu uwolnienie rynku spowoduje spadek cen domen tradycyjnych (jednak bardzo nieznacznie) ale masa podmiotów zacznie wykupywać końcówki nawet mając podstawową domenę – np. .football wykupią pewnie wszystkie liczące się kluby piłkarskie… także aby nie zostać uprzedzonym. Jest to przede wszystkim worek dodatkowych pieniędzy dla rejestratorów…

Wnioski o utworzenie nowych domen mają być przyjmowane od 12 stycznia do 12 kwietnia przyszłego roku. Prawdopodobnie skutkiem tego będzie powstanie setek nowych domen w przeciągu dwóch lat. Pomimo dużego wydatku wiążącego się z taką inwestycją oraz całej biurokratycznej otoczki (konieczne będzie uzasadnienie potrzeba powstania określonej domeny i złożenie odpowiednich wniosków), przewidywane jest duże powodzenie tego przedsięwzięcia. Czas pokaże w jakim stopniu sprawdzą się te optymistyczne założenia.

Będzie ciekawiej! A internauci będą musieli zmienić przyzwyczajenia…

Historia domeny jest długa i burzliwa. Od początku idea oznaczenia stron mogących zawierać treści pornograficzne budziła wiele kontrowersji, szczególnie wśród polityków oraz organizacji społecznych. Zajadle broniła domeny .xxx organizacja zajmująca się ochroną rodziny, mając na względzie bezpieczeństwo dzieci mających łatwy dostęp do internetu i treści w nim zawartych. Zaszufladkowanie za pomocą osobnej domeny niepokoiło również samych ludzi z branży erotycznej, gdyż ułatwiała ona wychwycenie w sieci oraz cenzurę ich treści. W rezultacie pomysł stworzenia domeny został porzucony z powodu wątpliwości prawnych dotyczących traktowania branży erotycznej w internecie.

Jednakże wkrótce potem temat powrócił ze zdwojoną siłą, co ostatecznie zaowocowało zatwierdzeniem domeny .xxx. Nie udało się mimo to uniknąć konfliktu interesów rządów wielu krajów, w tym Stanów Zjednoczonych, które nie akceptują decyzji ICANN. Wskazuje się na nie przestrzeganie wolności słowa oraz podejmowanie poważnych kroków bez uwzględnienia postawy rządów. Dotychczas domena nie cieszy się zbyt dużym powodzeniem, pojawia się określenie „getta .xxx” dla branży pornograficznej. Jedno jest pewne, domena wywołuje wiele silnych emocji, więc jeszcze nie raz o niej usłyszymy.

I pewnie nie jedna osoba zakupi na wszelki wypadek : )

Wiele mniejszych firm nie ufa temu rodzajowi rozprzestrzeniania informacji i korzysta z bardziej tradycyjnych metod jak reklama rozklejana czy ulotki. Tymczasem co drugi Polak w pierwszej kolejności szuka potrzebnych informacji właśnie w Sieci i w ten sposób można najłatwiej zyskać zaufanie potencjalnego klienta. Kolejnym czynnikiem zniechęcającym jest często wysoki koszt strony, choć tak naprawdę nie jest to regułą, tym bardziej że na rynku dostępnych jest wiele programów ułatwiających samodzielne tworzenie stron użytkownikom mniej zaawansowanym. Można również znaleźć inne pomocne materiały umożliwiające zapoznanie się z procesem tworzenia stron www.

Głównym motorem napędowym ogólnego wzrostu zainteresowania Internetem jest działający od 2003 roku Program Partnerski NASK ułatwiający nowym podmiotom zaistnienie w Sieci. Coraz popularniejszą formą zachęcania nowych klientów przez firmy hostingowe stają się promocje oferujące nową domenę za darmo. Na rynku domen również ukształtował się trend rosnący, co wg Marcina Kuśmierza, Dyrektora Zarządzającego home.pl jest spowodowane unikatowością nazw płatnych domen. Przewiduje również dalszy rozwój rynku, co jest między innymi spowodowane zainteresowaniem państw zachodnich naszą domeną .pl. Nie pozostaje nic innego jak tylko czekać na kolejne 2 miliony rejestracji.

Osobiście uważam też że polski rynek domen niewykorzystanych (parking, odsprzedaż, nietrafione nazwy) jest wynikiem natury Polaków oraz względnie wysokiego poziomu kultury internetowej (w porównaniu np. do krajów śródziemnomorskich) – nie znam jednak danych porównawczych dotyczących rotacji domen, które by to potwierdziły.

Debata dotycząca ustawy COICA, która przyznaje administracji prawo odbierania serwisom domen naruszających prawa własności intelektualnej, stała się pretekstem do rozpoczęcia dyskusji o niezależności DNS. Pożądane formy komunikowania się przez Internet bez konieczności pośrednictwa  firmy zewnętrznej związane są z technologią P2P i rosnącą decentralizacją. Przyczyniły się do tego m.in. rozproszone tablice mieszające BitTorrenta i systemy wymiany peer’ów. Idealnym rozwiązaniem byłoby osiągnięcie tego samego efektu dla stron www których wyłączanie jest bardzo proste przez scentralizowany system nazwa DNS.

Devin Coldewey, przedstawiciel serwisu CrunchGear poruszył temat dużych zmian Internetu idących w kierunku zwiększenia prywatności i anonimowości dostępu do Sieci. Wywołało to głosy krytyki w środowisku. Przeciwnicy tej idei obawiają się obniżenia stopnia porządku i bezpieczeństwa. Coldewey podkreśla jednak, że wynika to z przyzwyczajenia i jest możliwe opracowanie bezpiecznego systemu poruszania się w Sieci bez centralizacji DNS-a (ataki typu DDOS także nalezy mieć na uwadze).

Niewątpliwym entuzjastą całego pomysłu jest Peter „brokep” Sunde, znany z The Pirate Bay, sławnego pirackiego serwisu. Aktualnie czeka go kara pozbawienia wolności. Do propagowania decentralizacji posłużył się Twitterem, przy okazji uznając  ICANN za przestarzały i mało użyteczny. Czas pokaże, kto ma rację, a tymczasem warto przypatrzyć się kwestiom neutralności i niezależności dotychczasowych rozwiązań.

Domena krajowa rządu Kolumbii .CO, po 10 latach stała się komercyjna i pretenduje do następcy .COM. Przez ten okres stworzono specjalne prawa i regulamin. Sprzedażą zajmie się firma .CO Internet, a rząd Kolumbii otrzyma 25% zysków z rejestracji. Nieźle, wyspy Tuvalu (.TV) już z internetu żyją.

Końcówka .CO kojarzy się z wieloma słowami związanymi z biznesem, jak corporation czy company. Na całym świecie można już zarejestrować adres w tej domenie co jest doskonałą alternatywą dla przepełnionej .COM. Od lipca sprzedano prawie 600 tysięcy nazw o nowej końcówce, a prognozuje się dalszy wzrost do 5 milionów rejestracji w przeciągu kilku lat.

Jednakże, pomimo rosnącej popularności nowej końcówki, większość użytkowników pozostaje przyzwyczajona do tych tradycyjnych jak .COM, .NET i .ORG. Ten stereotyp postanowiła eksperymentalnie sprawdzić firma Go Daddy. Wśród wolnych nazw domen, .CO stała się na jeden dzień domyślnym wyborem podczas rejestracji, zastępując dotychczasową .COM.

Nowa domena okazała się bardziej opłacalna dla registrara. Jej wartość w przybliżeniu trzykrotnie przewyższa wartość .COM. Z drugiej zaś strony, klientów może skusić stara, sprawdzona domena dostępna na wtórnym rynku, która zapewne również uzyska wtedy cenę wyższą niż uprzednio.

Wyścig domenowy zaczynamy na nowo : )

Wartość rynku

Jakie obroty generuje polski rynek usług hostingowych? Trudno powiedzieć, gdyż jak ustaliliśmy, do tej pory nie podjęto ani jednej próby dokładnego zbadania tego rynku. Na początku wypadałoby określić, co rozumiemy pod pojęciem „usługi hostingowej”. Największe firmy z branży oferują pełen wachlarz usług, z których najważniejsze to utrzymywanie skrzynek pocztowych, serwery wirtualne, serwery dedykowane i kolokacja. Ważną częścią biznesu są także usługi rejestracji domen, które jednak możemy uznać za oddzielny rynek – prawie wszyscy dostawcy hostingu oferują rejestrację domen, ale nie wszyscy rejestratorzy zajmują się hostingiem.

Dostawców usług hostingowych warto podzielić na dwie grupy. Do pierwszej zaliczymy firmy, które pobierają opłaty za swoje usługi bezpośrednio od swoich klientów, w drugiej natomiast znajdą się dostawcy darmowego hostingu, którzy czerpią przychody z emisji reklam w utrzymywanych serwisach. Druga grupa leży w zasadzie poza obszarem naszych zainteresowań – dla tych przedsiębiorstw ważny jest przede wszystkim rynek reklamy online. Co dalej? Aby oszacować łączne przychody polskich firm ze sprzedaży usług hostingowych należałoby zsumować ich obroty i odjąć tę ich część, która pochodziła z usług rejestracji domen. Warto zatem w pierwszej kolejności przeanalizować polski rynek rejestratorów. Tę część branży od pewnego czasu stara się badać NASK, choć z oczywistych względów w swoich badaniach uwzględnia tylko domeny z końcówką .PL. Ponieważ jednak rejestracja i utrzymywanie tych domen generuje gros obrotów polskich rejestratorów, dane NASK na pewno mają też przełożenie na cały krajowy rynek domenowy. Na koniec ubiegłego roku całkowita liczba aktywnych domen .PL wyniosła 1,63 mln (wzrost o 23,4% r/r), z czego prawie 880 tys. to domeny zarejestrowane po raz pierwszy w okresie od stycznia do grudnia 2009 r.

Biorąc pod uwagę fakt, że około 97% domen .PL obsługują partnerzy NASK i uwzględniając oficjalny cennik tej instytucji, wartość jej przychodu z usług rejestracji domen szacujemy na około 40 mln zł. Z drugiej strony, Marcin Kuźmierz pełniący funkcję dyrektora zarządzającego w Home.pl sp.j., uważa, że obroty całego polskiego rynku rejestracji i utrzymania domen to około 100 mln zł rocznie, wliczając przychody NASK. Zakładając, że to oszacowanie może odpowiadać rzeczywistej wartości rynku, około 60 mln zł ze sprzedaży takich usług przypada na partnerów NASK.

W 2009 r. łączne przychody polskich firm hostingowych obecnych w naszej tabeli rankingowej mogły wynieść około 180 mln zł. Odejmując od tej kwoty 60 mln zł, czyli szacowaną wartość sprzedaży usług rejestracji i utrzymania domen, zostaje nam około 120 mln zł na usługi hostingowe i poboczną działalność dostawców hostingu (np. pakiety zawierające oprócz hostingu oprogramowanie serwisu czy sklepu internetowego). Trzeba jednak dodać, że ze względu na trudności ze zdobyciem danych w naszym rankingu zabrakło kilku ważniejszych firm, głównie firm telekomunikacyjnych oferujących usługi kolokacji, a przychody za 2009 rok dla większości przedsiębiorstw obecnych w zestawieniu zostały przez nas oszacowane.

Liczba firm

Ile podmiotów działa na polskim rynku hostingu i rejestracji domen? Odpowiedź ponownie próbowaliśmy znaleźć, zaglądając najpierw do dedykowanych branży katalogów firm. Baza serwisu PolskiHosting.pl liczy 34 wpisy, a w katalogu Hostingi.pl jest ich 60. W czerwcu 2010 r. na liście partnerów NASK było 58 przedsiębiorstw z Polski, my natomiast naliczyliśmy 48 organizacji, które prawdopodobnie mają największy udział w obrotach rynku. Usługi hostingowe oferuje też całkiem sporo małych, jednoosobowych firm, które wynajmują tanie serwery za granicą i odsprzedają przestrzeń dyskową klientom z Polski, doliczając sobie oczywiście pewną marżę. Niestety tutaj rejestr REGON do niczego się nam nie przyda. Wprawdzie znajdziemy w nim 5 tys. przedsiębiorstw przypisanych do podklasy PKD 63 11 Z „przetwarzanie danych; zarządzanie stronami internetowymi (hosting) i podobna działalność”, sprawdziliśmy jednak, że słowo „hosting” w tej definicji ma niewiele wspólnego z rynkiem usług hostingowych – podklasę 63 11 Z wybierają firmy prowadzące bardzo zróżnicowaną działalność.

Geografia rynku

Ze względu na niewielką liczbę firm w tej grupie, przygotowaliśmy tylko jedną mapę, na której znalazły się wszystkie przedsiębiorstwa z naszego katalogu. Jak widać, dwaj liderzy rynku usług hostingowych – Home.pl i NetArt – mają siedziby poza stolicą, pierwsza firma ulokowała się w Szczecinie, druga zaś w Krakowie. W Warszawie swoje biuro ma natomiast trzecia w rankingu spółka ATM. Najważniejsze polskie przedsiębiorstwa zajmujące się sprzedażą usług hostingowych i rejestracji domen działają tylko w kilku regionach kraju. Najwięcej znajdziemy ich w województwie śląskim, choć są to głównie małe firmy. Trzy większe podmioty z branży działają też w Szczecinie, Wrocławiu i Poznaniu, a żadnego liczącego się dostawcy usług hostingowych nie znajdziemy w województwach opolskim, lubuskim, łódzkim, podkarpackim, podlaskim i warmińsko-mazurskim.

Na koniec analizy warto jeszcze rzucić okiem na udział poszczególnych partnerów NASK w rynku rejestracji domen. Zakładając, że obroty krajowego rynku rejestracji i utrzymania domen z wyłączeniem przychodów NASK osiągnęły w ubiegłym roku wartość rzędu 60 mln zł, a udział poszczególnych firm w całym rynku odpowiada mniej więcej ich udziałowi w rynku domen .PL, można stwierdzić, że największe polskie przedsiębiorstwa hostingowe osiągają maksymalnie kilkanaście mln zł przychodu z usług związanych z domenami. Do zbadania pozostaje jeszcze dynamicznie
rozwijający się rynek wtórny, którego obroty na chwilę obecną trudno oszacować.

Źródło: Raport Internet 2k10 Internetstandard

Na drugim miejscu zestawienia znalazł się krakowski NetArt (m.in. Nazwa.pl, Serwery.pl). Firma nie chciała ujawnić swoich wyników finansowych, więc spróbowaliśmy je oszacować. Z naszych analiz wynika, że w 2009 r. NetArt mógł osiągnąć 32,5 mln zł przychodu, o około 20% więcej niż rok wcześniej. Wprawdzie udział NetArt w polskim rynku rejestracji domen jest prawie taki sam jak udział Home.pl (25–26%), ale nasze badania wykazały, że spółka z Krakowa hostuje o połowę mniej najpopularniejszych polskich witryn niż lider rankingu. W czerwcu 2009 r. drugi największy dostawca hostingu w Polsce uzyskał akredytację ICANN, która umożliwia mu rejestrację domen globalnych (.com, .net, .org, .info, .biz) bezpośrednio u operatorów poszczególnych rozszerzeń, a we wrześniu uruchomił własną giełdę domen.

Trzecia lokata w rankingu za 2008  rok przypadła innej spółce z Krakowa,  KEI Jump, której obroty mogły wówczas  wynieść nieco ponad 11 mln zł.  Szacujemy, że w 2009 r. KEI zwiększyło sprzedaż do około 13 mln zł. Miniony rok przyniósł kilka zmian w ofercie spółki – pojawiły się nowe funkcje w panelu administracyjnym serwerów, spadły również ceny transferu oraz pasma dla serwerów fizycznych i kolokacji. KEI zdobyło też Srebrny Laur Konsumenta 2009 w tej samej kategorii co Home.pl. W naszym zestawieniu firm hostingowych znalazły się trzy przedsiębiorstwa, które zarabiają głównie na usługach kolokacji serwerów – ATM, Beyond.pl i HostingCenter. Pierwsza spółka uplasowała się na czwartym miejscu w tabeli z przychodami rzędu 11,4 mln zł. W 2009 r. ATM zwiększyła obroty ze sprzedaży usług hostingowych aż o 89%. Pozostałe przedsiębiorstwa z rankingu prawdopodobnie nie przekroczyły w 2008 r. progu 10 mln zł przychodu, ale rok później tę barierę mogły naszym zdaniem pokonać Az.pl i OVH. W rankingu zabrakło niestety dużych firm telekomunikacyjnych (np. GTS Polska, Netia, Telekomunikacja Polska czy Exatel), które w ramach jednego podmiotu świadczą wiele różnych usług, w tym usługi kolokacji. Nie chciały ujawnić, jaką część przychodu osiągają z rynku hostingu.

Źródło: Raport Internet 2k10 Internetstandard